با فراز و نشیبهای بازارهای جهانی، ابرچرخههای کالایی بر همهچیز، از قیمت نفت گرفته تا هزینه خریدهای روزانه شما، تأثیر میگذارند.
میخواهید بدانید ابرچرخه کالایی چیست؟ در اینجا هر آنچه باید بدانید، و اینکه چگونه میتوانید در معاملات خود از آن بهرهبرداری کنید توضیح داده شده است.
جف کری در مصاحلهای در اوت 2024 اعلام کرد که بازارهای کالا وارد یک ابرچرخه شدهاند.
کری، که نزدیک به سه دهه رئیس بخش تحقیقات کالا در گلدمن ساکس بود، رشد چشمگیر چین در آغاز هزاره جدید و رونق شِیل در آمریکا در دهه 2010 را بهدرستی پیشبینی کرده بود.
بنیانگذار شرکت MN Consultancy، مایکل وندِ پاپ، در توییتی در تأیید سخنان کری نوشت:
«آخرین [دو] باری که چنین ارزشگذاریهایی را برای کالاها مشاهده کردیم، سالهای 1971 و 2000 بود.»
او در سپتامبر 2024 پیشبینی کرد که کالاها و رمزارزها «بسیار کمتر از ارزش واقعیشان» قیمتگذاری شدهاند و کالاها وارد یک «بازار صعودی یا گاوی ۱۰ ساله» خواهند شد.
دورههای طولانی افزایش شدید قیمت («رونق») که پس از آن، افتهایی به همان اندازه شدید رخ میدهد («رکود»)، ابَرچرخه نامیده میشود.
هیچ دو ابرچرخهای شبیه هم نیستند و مدت زمان دورههای صعودی و نزولی در هر چرخه تفاوت چشمگیری با چرخههای دیگر دارد.ممکن است 5 تا 17 سال طول بکشد تا ابرچرخه به اوج خود برسد. سپس ممکن است بین 14 تا 28 سال طول بکشد تا به نقطه کف برسد.
رویداد
دوره
صنعتی شدن ایالات متحده
1899-1932
تسلیح مجدد جهانی پیش از جنگ جهانی دوم
1930s
صنعتیسازی مجدد ژاپن و اتحادیه اروپا
1960s
رشد انفجاری اقتصاد چین
1990s
جهشهای پیشبینینشده در تقاضا و رشد بالای تولید ناخالص داخلی جهانی، بهطور گسترده بهعنوان عوامل زمینهساز ابرچرخههای کالایی پذیرفته شدهاند. افزایش غیرمنتظره تقاضا، نقطه تعادل میان عرضه و تقاضا را تغییر میدهد و موجب افزایش هزینهها میشود. ابرچرخهها معمولاً با رویدادهایی در مقیاس جهانی همراه هستند.
افزایش ۱۰۰ واحد پایهای در رشد اقتصادی جهانی منجر میشود به:
ایجاد زنجیرههای تأمین جدید برای پاسخگویی به تقاضا، نیازمند زمان و منابع است. اشتیاق بالای مصرفکنندگان، تقاضا در سمت عرضه را افزایش میدهد و این اثر به مواد اولیه نیز سرایت میکند.
این امر بهخصوص درباره نفت و فلزات صادق است. ایجاد ظرفیت و بهرهگیری از فناوری در این صنایع ممکن است 5 تا 10 سال زمان ببرد.
بخش کشاورزی سریعتر واکنش نشان میدهد. تأثیر تقاضا را میتوان در فصل رشد بعدی مشاهده کرد، به شرط آنکه شرایط آبوهوایی مساعد باقی بماند.
با وجود قابل پیشبینی بودن رشد تقاضا (به کمک تحلیلهای پیشرفته) و رشد ضعیف اقتصاد جهانی، ممکن است در پایان سال 2024 شاهد آغاز یک ابرچرخه کالایی دیگر باشیم. بنابراین چه عاملی محرک آن است؟
جمعیت جهان از مرز ۸ میلیارد نفر گذشته است. بهگفته تحلیلگران جمعیت و کالا، این یک نقطه عطف مهم محسوب میشود.
تا سال 2024، جمعیت نسل زد در سراسر جهان به 2 میلیارد رسیده و %26 از کل جمعیت جهان را تشکیل میدهد. در همین حال، نسل هزاره نیز 22.9% از جمعیت جهان را تشکیل میدهند. این بدان معناست که نزدیک به %50 از جمعیت در مرحله مصرف بالا قرار دارند.
طبقه متوسطِ در حال رشد به غذا، پوشاک، حملونقل، مسکن، و کالاهای دیگر نیاز دارد. ظرفیت بالای مصرف به افزایش تقاضا برای کالا منجر میشود. نکته قابل توجه این است که بخش عمدهای از نسل زد و نسل هزاره در آسهآن (اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا) زندگی میکنند.
آسیا بهعنوان موتور رشد در سال 2024 شناخته میشود و %60 از رشد جهانی را به خود اختصاص داده است. بهعنوان مثال، انتظار میرود که رشد تولید ناخالص داخلی هند تا سال 2030 از ژاپن و آلمان پیشی بگیرد، این درحالی است که چین و ژاپن در حال بازسازی اقتصاد هستند. این امر در سالهای آینده آسیا را به مرکز توجه جهانی تبدیل خواهد کرد.
کالاها در مرکز گذار سبز قرار دارند. سهم برق تولیدشده از منابع تجدیدپذیر در سال 2023 از 30% تولید برق جهانی فراتر رفت.
دولتها و کسبوکارها در سراسر جهان متعهد به دستیابی به اهداف انتشار صفر خالص هستند. تمرکز بر توسعه زیرساختهای انرژی تجدیدپذیر و فراهمسازی دسترسی به انرژی پاک در سطح واحدهای کوچک و دقیق است.
این امر موجب افزایش تقاضا برای فلزات و مواد معدنی مرتبط با انرژیِ جایگزین میشود. گذار به انرژی پاک، محیطی با تقاضای شدید برای کالاهایی ایجاد میکند که پیشتر ارزش کمتری داشتهاند؛ مثلاً لیتیوم، مس، گرافیت، کبالت، نیکل، هیدروژن، و کربن.
«سناریوی محافظهکارانه» جیپی مورگان پیشبینی میکند که تقاضا برای فلزات حیاتی تا سال 2030 حداکثر %70 افزایش یابد. «سناریوی محافظهکارانه» جیپی مورگان پیشبینی میکند که تقاضا برای فلزات حیاتی تا سال 2030 حداکثر %70 افزایش یابد.
چالشی که شرکتهای معدن با آن روبهرو هستند گسترش ظرفیتها برای پاسخگویی به افزایش تقاضا است. معمولاً فرایند افزایش ظرفیت تولید از مرحله اخذ مجوزها و ایجاد زیرساختها تا رسیدن به تولید، بین پنج تا ده سال زمان میبرد.
با این وجود، صنعت معدن خود نیز به همان اندازه بخشی از مشکل انتشار گازهای گلخانهای است. مانع اصلی توسعه این است که عملیاتهای معدنکاری اغلب با استانداردهای زیستمحیطی، اجتماعی، و حاکمیتی (ESG) همخوانی ندارند.
این بدان معناست که دریافت تأییدیه و توسعه زیرساختها ممکن است زمان بیشتری طول بکشد.
تنشهای ژئوپلیتیکی باعث افزایش تقاضا برای کالاهای ضروری و داراییهای امن میشود. درصورت افزایش بیثباتی و عدم قطعیت در محیط ژئوپلیتیکی، ممکن است روند شکلگیری ابَرچرخه کالایی تسریع شود.
روسیه و عربستان سعودی، دو تولیدکننده بزرگ عضو اتحادیه اوپک پلاس، در کانون مناطق جنگی قرار دارند. اگر جنگ روسیه و اوکراین به درگیری هستهای تبدیل شود، احساسات و رویکرد سرمایهگذاران بهشدت تغییر خواهد کرد. به همین ترتیب، اگر مسیرهای دریای سرخ مسدود شوند، قیمت نفت ممکن است بهشدت افزایش یابد.
پیامد ملموس تنش میان کشورها، گرایش سرمایهگذاران بهسمت داراییهای امن خواهد بود.
انتظار میرود که دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ با افزایش حفاری و صادرات نفت همراه باشد.این وضعیت احتمالاً موجب افزایش نوسانات در بازارهای نفت خواهد شد.
همچنین سیاست «اول آمریکای» دونالد ترامپ ممکن است دوباره به تنشها با چین دامن بزند. این وضعیت همچنین میتواند به معنای تحریمهای بیشتر برای بسیاری از کشورهای دیگر و محدودسازی صادرات باشد. رویکرد «حفظ نرخ بهره بالا برای مدت طولانیتر» فدرال رزرو، به حفظ ارزش بیسابقه دلار آمریکا کمک کرده است.
ولی با کاهش نرخهای بهره، دلار آمریکا تحت فشار قرار خواهد گرفت. در سطح جهانی، کالاها برحسب دلار آمریکا قیمتگذاری میشوند، که همین امر باعث میشود قیمت آنها همبستگی معکوس با دلار امریکا داشته باشد. تضعیف دلار آمریکا در برابر قیمت کالاها باعث میشود که کشورهای دیگر بتوانند مقدار بیشتری کالا بخرند.
افزایش ظرفیت خرید موجب تقویت تقاضا خواهد شد و قیمت کالاها بالا خواهد رفت.
علاوه بر عوامل بالا، بررسی رفتار بازارها میتواند نشان دهد که آیا یک ابرچرخه در حال شکلگیری است یا نه.
سرمایهگذاران در پی کسب سود هستند، و بازار سهام بازدهی قابلتوجهی به همراه دارد. آنها برای ایجاد ثروت، ریسک میکنند. با رسیدن بازار سهام به نقطه اشباع، احساسات سرمایهگذاران بهسرعت تغییر میکند.
سیاستهای نرخ بهره انقباضی در سراسر جهان، تصمیمگیریهای سرمایهگذاری را شدیداً تحت تأثیر قرار دادهاند. با فروکش کردن این عوامل و کاهش تورم، سبدهای سهام به سمت داراییهای اساساً قوی هدایت خواهند شد.
گام طبیعی پساز انباشت ثروت، خرج کردن است که موجب افزایش مصرف میشود. دلیل این امر، تغییر جهت رویکرد ریسکگریز است و سرمایهگذاران بهسوی داراییهایی با بازده بالاتر، هرچند با ریسک بیشتر، روی میآورند.
یکی دیگر از موانع در بخش کشاورزی است که به شرایط اقلیمی بستگی دارد. کشاورزان در واکنش به کاهش قیمتها، تولید را محدود کرده بودند. این بدان معناست که موجودیها کاهش یافته ولی تقاضا بهشدت افزایش مییابد. افزایش تقاضا بر کالاهای فاسدشونده نیز فشار صعودی وارد خواهد کرد.
بر اساس گزارش بانک آمریکا (BoFA)، کالاها بین سالهای 2021 و 2024 بازدهی 116 درصدی داشتهاند. تحلیلگران BoFA حتی پیشنهاد میکنند که سرمایهگذاران بهجای اوراق قرضه، کالاها را بهعنوان بخش 40 درصدی در ترکیب سبد 60/40 خود قرار دهند.
حواستان به این موارد باشد.
مس در نیمه اول سال 2024 به بالاترین رکورد تاریخی خود رسید، هر پوند 5.11 دلار.اگرچه قیمت در سهماهه سوم کاهش یافت، اما بهای فلز سرخ تا حد زیادی بالاتر از آنچه در دو سال گذشته مشاهده شد باقی مانده است.
انتظار میرود که تا سال 2025، جهان با کمبود عرضه و درنتیجه افزایش هزینهها روبهرو شود. این امر نشاندهنده پتانسیل رشد بیشتر برای این فلز است.
مس معیاری برای سنجش وضعیت سلامت اقتصاد جهانی محسوب میشود. این فلز بهطور گسترده در صنایع گوناگون مانند تولید و انتقال برق، ساختمانسازی، و تولیدات صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد. این فلز برای اقتصاد سبز نیز اهمیت حیاتی دارد و قیمت آن اغلب با چرخههای کسبوکار همراستا است.
رشد صنایع معدن، خودروهای برقی، و زیرساختها، زمینهساز افزایش تقاضا برای مس خواهد بود. وابستگی بیشاز حد شرکتهای معدن به ادغام و تملک (M&A) بهجای کشف ذخایر جدید، ممکن است توان پاسخگویی این صنعت به بازار را تضعیف کند.
نتیجه؟ افزایش ناگهانی و شدید قیمت.
سه نقشی که نقره بهطور همزمان ایفا میکند باعث جذابیت بیشتر آن میشود. نقره فلزی است که ابَرچرخههای خودش را دارد. این فلز سفید یکی از مواد اولیه اساسی در صنایع فناوری اطلاعات، گذار سبز، و نظامهای پولی بهشمار میرود.
از میانه سال 2021، بازار نقره با کمبود عرضه مواجه بوده است. اما تأثیر چهار سال پیاپی کمبود تقاضا، از قبل در بازارهای نقره نمود یافته است. قیمت نقره در 12 ماه منتهی به نوامبر 2024 بیشاز 22 درصد افزایش یافته است. در حالیکه عرضه همچنان محدود باقی مانده است، پیشرفت در حوزه تراشههای هوش مصنوعی و سلولهای فتوولتائیک همچنان باعث افزایش تقاضا برای نقره خواهد شد.
پیشبینی میشود که کسری جهانی عرضه در سال 2025 و بعد از آن گستردهتر شود.
پناهگاه امنِ اصیل و قدیمی فلز زرد از بالاترین رکوردهای ثبتشده توسط ارزهایی مانند دلار آمریکا، ین ژاپن، و روپیه هند عبور کرده است.
در حالیکه قیمت طلا در 2 دسامبر 2024 به 2,650.80 دلار رسیده، گمانهزنیهای گستردهای در بازار جریان دارد مبنی بر اینکه قیمت آن از سطح کلیدی 3,000 دلار عبور خواهد کرد. تنشهای ژئوپلیتیکی مداوم، تصور شکلگیری حباب در رونق هوش مصنوعی، و مسلماً کاهش ارزش دلار، همگی باعث شدت گرفتن تب خرید طلا شدهاند.
بخش کالاها در مرحله ادغام و تثبیت قرار دارد. این بدان معنا است که سرمایهگذاران بلندمدت در آغاز دسامبر 2024 فرصتهایی برای خرید دارند، چرا که فلزات پرتقاضا همچنان کمتر از ارزش واقعی خود قیمتگذاری شدهاند.
نیروهای بازار موجب نوسان میشوند و این نوسانات فرصتهایی را برای معاملهکنندهها فراهم میکند. برای سرمایهگذاران بلندمدت، سهام مرتبط با انرژی و صنایع غذایی میتوانند گزینههای مناسبی باشند. اگه میخواهید بیشتر در بازار حضور داشته باشید، شاخصهایی را بررسی کنید که تمرکز زیادی روی انرژی و معدن دارند. حواستان به تحولات فناوری که میتوانند ظرفیت حفاری را افزایش دهند باشد.
اگرچه کارشناسان معتقدند که اقتصاد جهانی در مسیر یک «فرود نرم» قرار دارد، اما رصد کردن تحولات اقتصادی جهانی میتواند به شناسایی زودهنگام فرصتهای معاملاتی کمک کند. با توجه به نقش کلیدی کشورهای آسیایی در هدایت رشد جهانی در سالهای پیشِ رو، این کشورها برای بازارهای کالا اهمیت حیاتی دارند.
مطلع بودن از سیاستهای مرتبط با معدن و آینده سبز میتواند به اتخاذ تصمیمات آگاهانه کمک کند. معیار سنجش ابرچرخهها، تقاضای بالا است که موجب افزایش قیمتها و سپس ایجاد عرضه برای برقراری تعادل میشود. علیرغم موانعی مانند نرخهای بهره بالا و رشد چشمگیر ارزش دلار آمریکا، قیمت کالاها همچنان بالا مانده است.
ابَرچرخه کالاها غیرمعمول ولی منطقی است. عوامل محرک در سمت تقاضا و محدودیتهای عرضه نشان میدهد که چرخشی بنیادین در راه است. بنابراین، با داشتن سبدی متوازن و متنوع و راهبردی قوی برای مدیریت ریسک، آمادگیتان را حفظ کنید.
Alpari با ارائه آموزش و ابزارهای معاملاتی کمک میکند تا تصمیمهای آگاهانهتری بگیرید.
ثبتنام کنید تا آموزشهای رایگان و تحلیلهای بازار ما مستقیماً به صندوق ورودیتان ارسال شود.